1. Pojęcia
Pojęcia są to tworzone przez nas kategorie, stanowiące
reprezentację powiązanych ze sobą zjawisk pogrupowanych w pewien sposób. Dzięki
pojęciom możemy systematyzować wiedze w sposób systematyczny. Pojęcia mogą
reprezentować przedmioty, czynności, organizmy żywe, właściwości, abstrakcje
oraz relacje. Tworzenie pojęć jest podstawowym zadaniem myślenia. Tworzenie
pojęć polega na wyodrębnianiu tych właściwości bodźców, które są wspólne
jakiejś klasie przedmiotów, bądź idei. Umysł rządzi się zasadą ekonomii
poznawczej, minimalizując ilość czasu i wysiłku koniecznego do przetworzenia
informacji. Uczymy się tylko cech, które tworzą pojęcia oraz reguł pojęciowych
za pomocą, których cechy te SA ze sobą powiązane.
Dwie rywalizujące ze sobą teorie
starające się odtworzyć formę, w jakiej przechowywana jest informacja. Pierwsze
podejście akcentuje cechy istotne, których występowanie jest konieczne i
wystarczające, żeby włączyć jakieś pojęcie do danej kategorii. Pojęcie należy
do kategorii wtedy i tylko wtedy, gdy posiada wszystkie cechy uznane za
istotne. Podejście drugie akcentuje role prototypu. Prototyp jest to idealny
lub najbardziej reprezentatywny egzemplarz. Pojęcie zostaje zaklasyfikowane do
jako należące do danej kategorii, jeśli jest bardziej podobne do prototypu tej
kategorii, niż do prototypu innej kategorii. Ludzie stosują obydwie metody
przechowywania pojęć, jednak metodę cech istotnych częściej stosują do pojęć
naukowych, natomiast metodę prototypu – do pojęć życia codziennego.
